Irek Widera o Listach z Rzymu

Znojdźcie se jakiś cichy kōntek z dalsza ôd tulmy a larma. Zrychtujcie tyju, eli kafyju i jakich maszketōw. Możecie tyż ku tymu czytaniu zapolić jako świyczka. Bo „Listy z Rzymu” Zbigniewa Kadłubka sie niy do poczytōwać yno tak ganz ajnfach. To je lektōra, kero dopōmino sie coby sie nad nōm głymboko skłōnić a rozwożać, przeżywać ekstra kożdo tajla, bezma każde wyrożyni.

Bo Majster Kadłubek szrajbuje ku nōm brify ôd Romy. Ôd sztatu kery dlo Majstra je cyntrum świota jednako, kej bōł ônym za żywobycio srogich cysorzy eli filozofōw a cołki tyj hurmy, kero tam sie zowdy sjyżdżała ôd roztomajtych zajtōw i hauzyrōwała hań a stowiała roztosetliczne chałpy, eli yno ônego szabrowała, hajcowała a buliła. Sztatu papiyży a piyrszych chrześcijōn, nale tyż roztomajtych rojbrōw. Sztatu piyrszych prawideł, kere stowiały cywilizacjo ojropyjsko.

I szło by spytać Majstra we mowie, kero mo wyuczōno: „Quo vadis?” Eli tyż we mowie, kero je ônymu przirodzōno: „Kaj idziesz?”

A niyskorzij tyż ôd razu przidać: „Kaj nos kludzisz?” Bo to je zapytani, kere musowo trza se zadować przi czytaniu. Sztyjc ôd nowa. Bo tego dopōmino sie Majster. Bo istne brify sōm zrychtowane ku tymu. Coby za kożdym stōmpniynciym Majstra, sznupać za pasownym ôdpedzyniym. Majster szpacyruje po rōmskim trynku, pomiyndzy chałpami, kere pamiyntajōm Nyrona, Michoła Aniōła, Ôwidiusza, Pyjtra a Paulka. Przepływo bez ludzko tulma i dziwo sie na roztomajte persōny. Słucho mowy ôd Amerykōnōw, Niymcōw, Chińczykōw a tyż tych rodzōnych we Rōmie. Nale tyż słucho Petrarki, Maraia, Augustyna, Bynedykta i Franza Kafki. Sznupie za idyjami, prawidłami a istnościōm tego, co idzie zmianować czowieczyństwym. Szuko Zawierzynio, Dufności a Przonio. Ôd głymbokości czowieczyj dusze. Ôd głymbokości czasu a mōndrości skrytyj we bibliotykach.

Nale tyż zdało by sie zadać pytani: „Skōnd rajzujesz?” „Kaj je Twōj hajmat?” Bo kożdo rajza dopōmino sie ô skozani cylu ku kerymu sie zdōnżo, nale tyż placu ôd kierego sie napoczyno. A Majster rajzuje ku sztacie, kery se lygnōł na siedym gōrek ôd ziymie, kero se lygła pōmiyndzy hołdami. Ku starożytnym budōnkōm, roztomajtym dynkmalōm, ôd familokōw, kōminōw a szpicatych turmōw kościelnych. Ôd pszczyńskich a rybnickich ringōw i szyrokich modernych sztrasōw katowickich, ku przeszło dwatysiōncrocznym trynkōm. Ôd Kłodnicy, Rawy a goczałkowickigo plosa nade Tyber a Tyrryńskie Morze.

I Majster, ôbywatel cołkigo świota podług czowieczyństwa, ôbywatel Rōmy podług mowy, ôbywatel świota sowym szrajbowanego, je tak rychtig ôbywatelym tego mikrego kōńszczyczka ziymie, kery sie mianuje Gōrny Ślōnsk. Bo Majster kożdym sowym kere szrajbuje, kożdym dychniynciym, kożdym stōmpniynciym we dalekij Rōmie ônego piastuje we hercu a dowodzi, co fest mu przaje a ku kerymu mu tesno.

Brify Kadłubkowe to niy je ajnfachowo lektōra. To je lektōra, jako nasz Hajmat. Niyleko, uwzimajōnco, nale tyż zabrano i przidowajōnco mocka dobroty.

Toż zrychtujcie se tyju eli kafyju i poczytejcie, co Majster chce wōm pedzieć.

Irek Widera

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Wpisz taką liczbę, by działanie było poprawne. *