Irek Widera przeczytoł „Umrzika we szranku”

Myśla, co Marcina Melona snadnie szłoby ôbwinić. I niy znod by sie żodyn, co miołby coś naprzeciw. Ôbwinić ô zbamōncynie i wkludzynie we prziwyk.

Bo ze czytaniym ksiōnżek je jednako kej z kurzyniym cigaret. Jak sie uż roz zacznie, to potym ciynżko skōńczyć. Nale zowdy mōmy jeszcze welonek. Co i jako kurzyć. Bo idzie kurzyć roztōmajte ajnfachowe cigarety skryncane samymu, eli prziwożōne ôd rusa i kupowane bele kaj po torgach. Idzie kurzić jake lepsze, kere kedyś szło dostać yno we Peweksach. Sōm tyż take persōny, kere siōngajōm yno po cigara.

Nale mōj starzik sie tych pierōństw niy chytoł, yno zowdy co ônego widziołech, to kurził se fajfka. A to uż niy ma bele co. To je misteriōm.

I kej tak rozwożōm, jako to je czytać ksiōnżki szrajbowane we naszyj mowie, to mi sie zdo, co napasowanie do kurzynio je fest sprowne. Coroz wiyncyj ludzi niy bako w żodyn roz. Mocka ćmi bele jaki cigarety. Niykierzy siōngajōm po te ze wiyrchnij zorty. Pojedyńcze persōny kerych stykać bierōm sie za cigara. Nale fajfki kurzōm yno rychtig kōnesery.

Kej wos szteruje przirōwnanie do kurzynio, to se miast tego ôbmiyńcie jake maszkety, eli inkszy zwyk, kery wōm poradzi dać trocha uciechy.

I choby sie tak trzimać tyj analogie, idzie pedzieć, co Marcin Melōn to je Autōr, kery wyrobio nojlepsze fajfki. Gryfnie a kōnsztownie je rychtuje, cobyście niyskorzij i wy, byli tymu kurzyniu-czytaniu radzi. Nale kej sie odciepnie na bok te wszyski przirōwnania, widzymy wele nos Srogigo Szrajbera.

Marcin Melon to je autōr już fest wywołany a powożany. Kej na fachu we bibliotyce eli ksiyngarni natreficie na ônego ksiōnżka, keryj jeszcze niy znocie, możecie se jōm sprowić bez myndykowanio, a tyn welōnek wos niy ôszydzi.

Autōr ôd samego poczōntku niy ślazuje ze srogigo poziōma, na kery sie wyspinoł zatym jeszcze wyônaczył piyrszego Hanusika. Styknie poczytać tajle, kere zrychtowoł ku przileżytości „Jednoaktōwka po ślōnsku”. Już we ônych sie poradzi uwidzieć istno grajfka Autōra ku ukłodaniu wichlyrstwa, sprownego wiōnzanio wyrōżyń a kōnsztownego ôperowanio godkōm. Kej sie jeszcze ku tymu przido talynt ku kludzyniu godki do śmiychu, mōmy fertich zônaczōno duchta do sukcesa. I Marcin Melon kroczy tōm duchtōm ôd poru lot. Jednako a na zicher.

Tako tyż je ta ôstatnio naszkryflano przez Marcina Melona tajla ô przigodach komisōrza Hanusika „Umrzik we szranku”. Znojdziecie we ônyj wszysko to, co idzie już zmianować sznitym Melona. Akuratnie kryślōne persōny a gryfnie zrychtowano kożdo bina. Swojskie landszafty szkryflane skłodnie, krasiato a wyzgernie. Ku tymu leko a kōnsztownie słożōne sowa, i sprownie wiedziōno ôsprowka.

Szworto tajla Hanusika słożōno je ze sztyrech myńszych tajli. Kożdo przedstawio inkszo gyszichta. I po mojimu, Autōr jeszcze bardzij rozwijo ta idyjo, kero wyzdradził uż we trzecij tajli Hanusika. We „Szupoku” znać bōło powolne ôdyńście ôd roztomajtych stworokōw, kere cołkōm hurmōm tyrały po szkartkach dwōch piyrszych tajli „Hanusika”, a bardzij Autōr zaczōn sie zwyrtać ku gyszichcie Gōrnego Ślōnska. We „Umrziku” mōmy jeszcze myni wōntkōw ôd berōw, baśniczek a powiarek, a Autōr coroz bardzij frechownie siōngo po tymaty, wywodzōne ofyn ôd historyje. Mie sie tyn knif fest podobo i doczkać sie niy poradza, jako Autōra mo idyjo na nastympny buch.

Nale niy starejcie sie. W szwortym Hanusiku treficie sie ze tymi persōnami, kere sōm wōm swojskie choby ftoś ôd familije: Hanusik, Klōska, Poliwoda. We jednyj ze tych tajli na bina wlazuje tyż Ryszawy Erwin a we inkszyj rechtōr Kwasigroch. Nale uż kej chcecie sie dowiedzieć, fto to je Oberherc a Oberkrojc, blank moderno ôblicznoś Elijosza a Pistulki, eli fto to je tak rychtig Marika Kirszniokowo, musicie siōngnōnć po „Umrzika we szranku”

Kurzicie cigarety? Niy? I gryfnie. Nale ze Marcinym Melonym drab wartko chycicie inkszy zwyk. Bardzij festelny. Na zicher zdrowszy. A bydziecie tyż ônymu radzi.

Czytani we naszyj mowie.

A jako se ku tymu przidocie, wela persōn na cołkim świocie poradzi poczytōwać po ślōńsku, a jeszcze spokopić te wszyski naszrajbowane ausdruki, to se dziepiyro tedy istnie uznocie, co czytani po ślōnsku to niy ma gańba. To je szpas i musicie se to mieć zowdy w zocy.

Irek Widera

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Wpisz taką liczbę, by działanie było poprawne. *